Groblja i nadgrobni spomenici

Sanacija nišana na Starom groblju Kovači

Staro groblje Kovači je jedno od najstarijih sarajevskih muslimanskih grobalja, čiji nastanak datiramo u XV stoljeće, iako se prvi pisani tragovi o njemu javljaju 1515/16 godine. Locirano je u nekadašnjoj mahali Mekabir, što u prevodu znači mahala-groblje. Na ovom groblju ukopani su istaknuti predstavnici sarajevskih porodica; za ovo groblje veže se niz predaja, važnih u našoj kulturi sjećanja.

U toku je izrada Elaborata o stanju nišana na Starom groblju Kovači. Obzirom na loše stanje starih nišana, kao i samih grobljanskih površina, neophodno je pristupiti njihovoj sanaciji i iznaći sistemsko rješenje za brigu o ovom veoma značajnom segmentu našeg kulturno-historijskog naslijeđa.

U obuhvatu elaborata je osam grobljanskih cjelina, evidentirano je 699 nišana raznih oblika, od kojih dominiraju oni u obliku stela, nišani sa turbanima, nišani osmougaonog i kružnog presjeka, te utonuli nišani nedefinisanog oblika. Na njima su uočena brojna oštećenja, mnogi su prelomljeni, sa oštećenjima kamene strukture ili natpisa, te nišani prekriveni lišajevima.

U saradnji sa institucijom Muzeja Sarajeva koja će vršiti arheološka ispitivanja i istraživanja na Starom mezarju Kovači, Zavod će tokom septembra i oktobra mjeseca pratiti i stručno nadzirati ove radove. Ispitivanja će se vršiti sukcesivno, a po završetku pristupit će se izradi projekta konzervacije, sanacije i restauracije postojećih nišana, kao i arheoloških ostataka koje bi ova ispitivanja mogla otkriti.